Computer: Hulpmiddelen en aanpassingen voor blinden en slechtzienden
Opgelet: Als je op een e-mailadres klikt, moet je ipv het _-teken, een @-teken plaatsen. Dit is zo gedaan om spam voor de e-mailgeadresseerden te voorkomen.
Om met een computer te werken, gebruikt een blinde of slechtziende vaak een
spraaksynthesizer die de teksten van het scherm voorleest. Voor wie het brailleschrift beheerst, zijn er brailleleesregels om deze gesproken informatie aan te vullen.
Spraak en braille kunnen in combinatie gebruikt worden, maar veel mensen
gebruiken enkel spraak en anderen enkel braille.
Voor slechtzienden zijn de genoemde combinaties mogelijk, samen met vergroting.
Een grote monitor volstaat voor sommige mensen. Windows-programma's hebben vaak een beperkte mogelijkheid ingebouwd om de teksten te vergroten. Anderen hebben speciale software nodig met meer mogelijkheden voor tekstvergroting (zie hieronder bij screenreadersoftware).
Er is ook software nodig die brailleleesregels, vergrotingsprogramma's en spraaksynthesizers aanstuurt. Deze software noemt men meestal de
screenreader. Deze software is bijna onmisbaar om in Windows te kunnen werken.
Wie niet zo vlot met het toetsenbord omgaat of liever teksten dicteert dan ze te typen, kan
software voor spraakherkenning aanschaffen. Meestal zijn deze echter wel
erg ontoegankelijk voor (zwaar) slechtziende en blinde personen.
Als je een desktopcomputer koopt, heb je daar meestal standaard een 14 of 15 inch computerscherm bij. Maar voor sommige slechtzienden is het te moeilijk om op dat kleine scherm te zitten turen. Daarom kunnen deze personen gebruik maken van een grotere monitor van b.v. 21 inch of zelfs nog groter.
Dit toestel bestaat uit een miniatuurcamera bevestigd onder een monitor, gericht op een beweegbaar leesplateau.
De op dit leesplateau geplaatste documenten worden door de camera in vergrote vorm op het scherm weergegeven. Dit systeem maakt het voor de slechtziende persoon mogelijk om te lezen en te schrijven.
Voor slechtzienden bestaan er toetsenbordstickers die je op je toetsenbord kan kleven; de letters en cijfers zijn dan heel groter en duidelijker en zijn wit op een zwarte achtergrond of omgekeerd.
Aan hen die geen computerwerk zonder vergroting van tekst, iconen, ... op een computerscherm aankunnen, kan ofwel een grotere monitor ofwel een vergrotingssoftware worden aanbevolen.
Deze softwaretoepassingen worden meestal automatisch gestart wanneer je de computer opstart, en ze maken het dan mogelijk om bepaalde zelfgekozen delen of zelfs het volledige scherm te vergroten.
De combinatie van een groot scherm en een vergrotingsprogramma komt vaak voor.
Vanaf Windows versie 98 en verder heeft Microsoft standaard vergrotingssoftware binnen Windows geïntegreerd. De software is te vinden via "Start-Bureau-accessoires-Toegankelijkheid-Vergrootglas". De software is eenvoudig van aard en heeft beperkte mogelijkheden om de vergroting af te stemmen op de gebruiker. In veel gevallen zullen de opties van dit programma onvoldoende mogelijkheden bieden.
- Neem "Start-Instellingen-Configuratiescherm".
- Ga naar Muis, tabblad "Eigenschappen voor de muis" of "Aanwijzers".
- Kies een schema of klik op "Bladeren" om een muiscursor van een ander bestand te kiezen.
In de meeste programma's van Microsoft (Word, Wordpad, Outlook en Outlook Express, Internet Explorer, Windows/MSN Messenger e.d.) kan je de tekst vergroten door de Control-toets ingedrukt te houden en tegelijkertijd met het scrollwieltje van de muis op of neer te gaan.
Voor het autonoom leestoestel is een computer niet specifiek benodigd: Leg je documenten onder het leessysteem en een goede Nederlandstalige of anderstalige stem leest alles voor!
Bovendien kan je teksten bewaren onder aparte rubrieken b.v. brieven, recepten, ... Zo kan je ze later gemakkelijk nog eens kan beluisteren. De bediening van zo'n toestel is doorgaans zeer eenvoudig omdat er maar een paar knoppen zijn. Handig voor diegenen die nog niet (vlot) met de computer kunnen omspringen! Maar de tekst kan ook wel uitgewisseld worden met de computer.
De tekst kan woord per woord, lijn per lijn, zin per zin, paragraaf per paragraaf, ... worden voorgelezen. Ook kan de tekst gespeld worden. Het stemvolume en de stemsnelheid kunnen eveneens ingesteld worden.
Een spraaksynthesizer leest de tekst van het computerscherm voor. Deze synthetische stemmen zijn er in verschillende vormen. In het begin waren ze hardwarematig, maar sinds de komst van Windows zijn er heel wat softwarematige synthetische stemmen ontwikkeld.
De spraaksynthesizers die we hier noemen verschillen in prijs, kwaliteit, aantal ondersteunde talen, systeemeisen en zo verder. De meeste pakketten worden aangestuurd door screenreaders. Toch is een synthetische stem niet altijd nodig. Sommige screenreaders bevatten zelf al een spraaksynthesizer.
Vele blinden en slechtzienden zijn geholpen met spraakweergave: Slechtzienden die het scherm niet meer kunnen lezen of waarvoor het lezen te traag en vermoeiend is, en blinden die spraak met of zonder brailleleesregel gebruiken. Dit is een voorbeeld van spraakweergave,
opgenomen met Ellen van RealSpeak.
Lernout & Hauspie TruVoice TTS engine: gratis! Beschikbare talen: Amerikaans Engels, Brits Engels, Nederlands, Frans, Duits, Italiaans, Japans, Koreaans, Portugees, Russisch en Spaans. Onder de rubriek "Text-to-speech engines", vind je een uitklaplijst waar je een stem kan selecteren en kan downloaden. Voor het downloaden klik je op de knop "Download selected engine"
We geven hier de links naar de producent of verdeler van de genoemde synthetische stemmen. Meer details vind je in de lijst van
spraaksynthesizers in Vlibank.
Schermuitleesprogramma's of screenreaders helpen blinde en slechtziende computergebruikers om te weten wat op het scherm verschijnt. Ze kunnen de tekst vergroten, de tekst voorlezen, de tekst in braille weergeven op een brailleleesregel of een combinatie van de drie.
Er zijn ook gratis screenreaders: NVDA
- Gratis screenreader: NVDA is een gratis screenreader die in Python is
ontwikkeld en wordt uitsluitend door blinde vrijwilligers ontwikkeld en getest
in het gedachtegoed van Open Source. Voor dagelijks gebruik levert deze
oplossing zeer gunstige resultaten op. Reden van het ontstaan van dit
initiatief is de ondoorzichtige wijze waarop de andere screenreaders informatie
van Windows ontsluiten. De scripts voor deze screenreader zijn snel te
maken en kosten vaak een dag aan ontwikkeltijd, in tegenstelling tot
bijvoorbeeld de ontwikkeltijd van Jawsscripts die vaak maanden op zich laten
wachten. NVDA maakt geen gebruik van MSAA, maar roept rechtstreeks de
standaard API's aan. Tevens worde de Java Accessbridge beter ondersteund
dan bij de commerciële screenreaders. NVDA biedt zowel braille en spraak
en is in zijn huidige vorm zeker concurrerend voor de commercie, alleen worden
Citrix Metaframe en Windows Terminalservice nog niet ondersteund. NVDA is
te vinden op: www.nvda-project.org.
Hieronder geven we een overzicht van een aantal schermuitleesprogramma's voor Windows. Van een aantal pakketten zijn probeerversies te downloaden. Doorgaans kan je hier een half uur mee werken voordat je de computer moet herstarten. We beweren niet dat deze lijst van screenreaders volledig is.
DSH Electronics: ARTI is een uniek, gloednieuw spraakgestuurd softwarepakket dat speciaal is
ontwikkeld voor handsfree PC gebruik. Het is ook geschikt voor blinden en
slechtzienden. Deze software voegt een extra dimensie toe aan computergebruik door de
gebruiker in staat te stellen rechtstreeks met een personal computer, notebook
of netbook met spraak te kunnen communiceren (tweerichtingsverkeer!). Het
gebruik van het toetsenbord en de muis wordt met ARTI nagenoeg overbodig. ARTI luistert naar vragen en opdrachten van de gebruiker (met
spraakherkenning) en antwoordt ook met een spreekstem. Nagenoeg alle
functies van een computer kunnen met spraak worden geactiveerd en gebruikt. Op
de website http://www.nobraille.com staat een
overzicht van de belangrijkste functies. Voor de spraakherkenning in het Nederlands is Dragon Naturally Speaking
(standaard) nodig. Bij gebruik in het Engels is niets verder nodig.
Vista/Windows 7 heeft een goede spraakherkenner. ARTI wordt geleverd met 2
gratis Nederlandstalige stemmen (Linda en Hans) van L&H plus een set
buitenlandse stemmen. Het is de bedoeling dat ARTI gaat uitgroeien tot een begrip. Wij staan
dan ook open voor al uw suggesties m.b.t. uitbreiding en verbetering. Er
is ook een ARTI-PRO versie leverbaar. ARTI wordt geleverd op CD-Rom en werkt op Microsoft Window XP, Vista en
Windows 7.
De brailleleesregel of ook wel brailleregel genoemd, is hardware die een standaard computermonitor vervangt.
Deze aanpassing maakt informatie toegankelijk van computers voor blinde gebruikers die het brailleschrift beheersen.
Een brailleregel is een plat toestel dat je meestal onder je toetsenbord kan zetten of anders zijn er ook brailleregels die ook een gewoon klavier bevatten (dus dan kan je gewoon toetsenbord weg).
Zo'n toestel heeft 20, 40, 70 of 80 cellen. 1 braillecel stelt één karakter voor. Je kan m.a.w. maar maximum 20, 40, 70 of 80 karakters "zien" van wat er op het scherm staat. De brailleregel volgt gewoon de cursor, dus als je met de pijltjestoets een regel naar beneden gaat, zal je brailleregel ook 1 regel naar beneden springen.
Op je PC'tje zal een schermuitleesprogramma geïnstalleerd moeten worden, zodat die software de brailleregel kan herkennen en je er mee kan werken.
Als je je brailleregel koppelt aan een laptop (draagbare computer), dan kan je die laptop eveneens gebruiken als
notitietoestel
Voordelen:
- Noteren met een laptop en lezen met een brailleregel maakt weinig lawaai.
- Er moeten geen aparte toetsencombinaties gekend worden zoals bij de Braille- en Euroscope.
- De tekst is meteen uitwisselbaar.
- Er is ondersteuning van Windows.
Nadelen:
- Niet alles kan weergegeven worden in braille denken we bijvoorbeeld maar eens aan aparte symbolen zoals smiley's, bolletjes, pijltjes, .
- Wiskunde -> Als je b.v. een breuk maakt, dan heb je een teller, een breukstreep en een noemer. Om dat in braille om te zetten, moet je het begin van je breuk geven, dan een cijfer van een teller, dan de breukstreep, dan volgt de noemer en dan de breuksluiter. Als je o in Microsoft Word zet, dan zet die dan automatisch om in een breuk, in braille komt er dan een fout symbool.
Voor een foto van een brailleregel, bekijkt u best eens de pagina
"Uitleg over mijn job".
Heb je een tekst op je PC staan en wil je die afdrukken zodat je 'm gezellig in de tuin, in je bed, in de trein, in de les of elders kan lezen? Dan is de brailleprinter een ideale oplossing! Zo'n brailleprinter bestaat er in verschillende soorten: Met kettingpapier of met gewoon iets dikker papier, verschillende afdruksnelheid, enkelzijdig of dubbelzijdig afdrukken enz.
Brailleprinters hebben gewoonlijk wel allen 1 gemeenschappelijk kenmerk: Een brailleprinter maakt tamelijk veel lawaai ... En daarom is het soms ook aangewezen een geluidsdempende kap te kopen, zodat het lawaai wat gereduceerd wordt ...
Een goede scanner kan wonderen doen voor de meeste blinden en slechtzienden! Denken we maar aan postbehandeling, tijdschriften lezen, bankrekeninguittreksels inscannen, ...
Met behulp van een tekstherkenningsprogramma zoals b.v. OmniPage, kan de gedrukte informatie perfect gelezen, opgeslagen en bewerkt worden in de computer.
Met sommige schermuitleesprogramma's kan je mbv de toetsen van je
klavier opdrachten geven om vlot te kunnen navigeren op het Internet. Er
zijn echter ook schermuitleesprogramma's die daarvoor een hulpprogramma
gebruiken o.a. met WebFormator.
WebFormator kan je gratis downloaden en bevat geen spyware/reclame/vervelende
eigenschappen en je kunt het makkelijk installeren en weer wissen:
www.webformator.com. WebFormator is een geweldig programma, helaas kan je soms
wel niet alles met het programma doen, want sommige websites zijn ontoegankelijk
voor personen met een leeshandicap, bijvoorbeeld als ze gebruik maken van Flash,
Javascript, als het beeld geregeld automatisch ververst wordt enz. Als gouden
regel geldt dat je via het toetsenbord de site volledig moet kunnen bedienen,
dan is ie voor ons meestal ook leesbaar!
Er wordt in het programma telkens voor een woord geplaatst wat het juist is als het iets
anders dan tekst is, dus keuzerondje, plaatje, link, invoerveld, ...
Link Hondenbed.nl
Link Exclusief voor dieren
Link Cooldog Jewellery
Plaatje labrador forum logo ]
Link CHAT
Link VERJAARDAGEN
Link LINKS
Link ECARDS
Link FOTOALBUM
Link REGELS
Link FINANCIËN
Link FAQ
Link CONTACT
Link Labrador Startpagina
Link "Zoeken
Link "Gebruikerslijst
Link "Labradorlijst
Link "Gebruikersgroepen
Link "Profiel
Bezochte link "Je hebt geen nieuwe berichten
Link "Uitloggen [ Miske ]
Je laatste bezoek was op Vandaag, om 13:17
Het is nu 02 Mei 2006 13:21
Tijden zijn in GMT + 2 uur
Bezochte link Forum index Labrador forum
"
Link Diversen
"
Bezochte link Koffiecorner Klets hier met members van het forum. Onderwerp hoeft
niet de Labrador te zijn.
Bezochte link Koffiecorner
Nieuw onderwerp
Onderwerp
Invoerveld Hoe ik foto's maak als blinde ]
Onderwerp omschrijving
Invoerveld Op verzoek van velen ]
Bericht iconen
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Bericht ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Belangrijk ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Idee ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Waarschuwing ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Vraag ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Cool ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Grappig ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Grrrr ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Verdrietig ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Hehehe ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Oooh ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Complex ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Slecht ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Fantastisch ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Gadver ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Winnaar ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Wow ! ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Rollenspel ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Vechten ]
Keuzerondje Niet geselecteerd ] Plaatje Buit ]
Keuzerondje Geselecteerd ] Geen icoon
... enz.
Spraakherkenning is een alternatief voor invoer met het toetsenbord. De gebruiker spreekt zijn tekst in de microfoon van de computer en deze schrijft als het ware de tekst op het scherm.
Microsoft Speech Recognition Engine - De nieuwste ontwikkelingen op het gebied van Microsoft Speech Recognition. Let op: niet beschikbaar in het Nederlands.
DSH Electronics: ARTI is een uniek, gloednieuw spraakgestuurd softwarepakket dat speciaal is
ontwikkeld voor handsfree PC gebruik. Het is ook geschikt voor blinden en
slechtzienden. Deze software voegt een extra dimensie toe aan computergebruik door de
gebruiker in staat te stellen rechtstreeks met een personal computer, notebook
of netbook met spraak te kunnen communiceren (tweerichtingsverkeer!). Het
gebruik van het toetsenbord en de muis wordt met ARTI nagenoeg overbodig. ARTI luistert naar vragen en opdrachten van de gebruiker (met
spraakherkenning) en antwoordt ook met een spreekstem. Nagenoeg alle
functies van een computer kunnen met spraak worden geactiveerd en gebruikt. Op
de website http://www.nobraille.com staat een
overzicht van de belangrijkste functies. Voor de spraakherkenning in het Nederlands is Dragon Naturally Speaking
(standaard) nodig. Bij gebruik in het Engels is niets verder nodig.
Vista/Windows 7 heeft een goede spraakherkenner. ARTI wordt geleverd met 2
gratis Nederlandstalige stemmen (Linda en Hans) van L&H plus een set
buitenlandse stemmen. Het is de bedoeling dat ARTI gaat uitgroeien tot een begrip. Wij staan
dan ook open voor al uw suggesties m.b.t. uitbreiding en verbetering. Er
is ook een ARTI-PRO versie leverbaar. ARTI wordt geleverd op CD-Rom en werkt op Microsoft Window XP, Vista en
Windows 7.
Een goed hulpmiddel: Bron:
Leefwijzer, http://www.leefwijzer.nl, 10
april 2008.
De zorgvrager is vaak de weg kwijt in hulpmiddelenland. Fireva, de
branchevereniging van fabrikanten en importeurs van hulpmiddelen, neemt het
voortouw en lanceert een website met uitleg over hulpmiddelen,
toepassingsmogelijkheden en verkrijgbaarheid. Tevens wordt er advies
gegeven waar men op moet letten bij de aanschaf of passing van een hulpmiddel.
Motto van de site: Een goed hulpmiddel, een hele zorg minder! Nederland
vergrijst in snel tempo. Tegelijkertijd moeten de kosten in de zorg voor
de verzorging van chronisch zieken, ouderen en gehandicapten omlaag. Door
een efficiëntere inzet van meer en goede hulpmiddelen wordt verplegend
personeel, de thuiszorg en mantelzorgers ontlast en neemt de kwaliteit van leven
voor de groeiende groep hulpbehoevenden toe. In het proces van
hulpmiddelenverstrekking bevinden zich veel verschillende schakels die de
directe aansluiting tussen vraag en aanbod vertroebelen. De weg van
(zorg)vraag naar (zorg)aanbod wordt in het algemeen getypeerd als onduidelijk,
traag en in sommige gevallen bijna onmogelijk te bewandelen. De zorgvrager
raakt de weg kwijt! Want: waar vind je zo'n goed hulpmiddel? En hoe weet
je precies wat je nodig hebt? De algemene informatievoorziening over
hulpmiddelen en wat ze voor een gebruiker en een verzorger kunnen betekenen, is
in Nederland nog niet goed georganiseerd. Ook weten mensen vaak weinig
over vergoedingen. Terwijl dat een voorwaarde is voor een efficiënte inzet
van hulpmiddelen. Hierbij is niet alleen voor de overheid, maar ook voor
patiënten- en brancheorganisaties een rol weggelegd. Fireva heeft daarom
het initiatief genomen voor een overzichtelijke hulpmiddelensite:
www.eengoedhulpmiddel.nl.
Infovisie Magazine: Publiceert driemaandelijks een bijgewerkte lijst met adresgegevens van hulpmiddelenleveranciers.
Infovisie Magazine - Inhoudsopgave: Hier
vind je een inhoudlijst van recente edities van het tijdschrift over
technologische hulpmiddelen voor blinden en slechtzienden.
Het KOC verspreidt informatie over hulpmiddelen voor personen met een handicap en ondersteunt de adviesverlening daaromtrent.
Informatie over 10.000 hulpmiddelen is terug te vinden in Vlibank, de Vlaamse hulpmiddelendatabank van het KOC op
http://www.vlibank.be. Op http://www.hulpmiddeleninfo.be vindt u verschillende publicaties met informatie, tips en richtlijnen bij de keuze van hulpmiddelen. Ook de presentaties van de verschillende opleidingen van het KOC zijn terug te vinden op http://www.hulpmiddeleninfo.be.
Oddcast: Tekst invoeren en in eender welke taal laten uitspreken.
Vlibank: Hier vind je de
online-hulpmiddelenbank van het Kennis- en OndersteuningsCentrum (KOC) van het
Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (VAPH).