In de voorgaande hoofdstukken hebben we onze oude data geback-upt en Windows
XP opnieuw geïnstalleerd. We hebben nu weer een draaiende pc met Windows,
onze stuurprogramma's (drivers) zijn geïnstalleerd, we hebben een werkende
screenreader die ons vertelt wat er op het scherm gebeurt en Windows XP
gedraagt zich op de klassieke manier. Geen moeilijke XP interface, maar de
vertrouwde werkwijze zoals ons bekend uit alle voorgaande Windows versies. In dit hoofdstuk bespreken we kort de reden van een antivirus pakket en een
firewall, we zetten onze geback-upte gegevens weer terug en we importeren ons
eigen adresboekje, onze favorietenlijst en onze bewaarde e-mail berichtjes. Daarna zijn we klaar en is deze reeks artikelen ten einde. Als uitsmijter
geef ik nog wat tips om ook als blinde wat meer uit je pc te halen. Geen
technisch gezeur, maar een verzameling programma's die blindvriendelijk zijn
en die het computerleven voor ons zo veel leuker kunnen maken. Dan nu aan
de slag.
Er wordt veel paniek gezaaid over computer virussen. Ieder van ons krijgt
wel berichtjes van vrienden en bekenden, die waarschuwen voor weer een nieuw
gevaarlijk computer virus. Wat moeten we weten over virussen? In het
kort een beetje helderheid.
Een griep virus is een levend wezentje dat in je lichaam komt, zich
vermenigvuldigt en je ziek maakt. Je kunt besmet raken door lucht in te
ademen die een griep virus bevat. Als je eigen afweersysteem niet
voldoende is voorbereid, krijgt het virus de kans te blijven leven waardoor je
door de vele nakomelingen van het virus de griep verschijnselen gaat ervaren.
Een computer virus is beslist geen beestje, al wordt dat door sommigen nog
altijd wel gedacht. Een computer virus is gewoon een klein programmaatje,
dat met opzet gemaakt is om kwaad te stichten en om zichzelf ook naar andere
pc's te verspreiden. Een digitaal virus kan zich hechten aan sommige
computerbestanden, bijvoorbeeld programma's en Microsoft Word tekst
documenten. Je pc kan besmet raken met een virus, doordat je bijvoorbeeld
een besmette diskette van iemand anders in je eigen pc stopt en die
gebruikt. Alle wegen waardoor er normaalgesproken gegevens je pc in gaan,
zijn in principe geschikt om een virus door op te lopen.
Zo'n virus is in de regel niet zo heel veel meer dan een ding dat zichzelf
alleen maar verspreidt, en dat dus moeilijk weer weg te krijgen is. Maar
sommige virussen hebben ook wat je noemt een "pay roll", een zure bijsmaak,
die hen zo gevaarlijk maakt. Of ze sturen zonder je toestemming allerlei
gegevens naar buiten, of ze wissen zonder toestemming een bepaald type
bestanden, of ze ontregelen de instellingen van je pc waardoor die zich heel
vreemd en onvoorspelbaar gaat gedragen. Sommige virussen zijn gevaarlijk, in
die zin dat ze je gegevens kunnen verminken of verwijderen. Anderen
verspreiden zichzelf alleen. Dus hoe dan ook: virussen horen niet in je
pc.
Een antivirus programma is een programma dat alle ingangen van je pc in de
gaten houdt, om te zien of er behalve de gewenste data, misschien iets
binnen komt dat je pc kan schaden. De makers van je antivirus programma
zijn goed op de hoogte van alle bekende bedreigingen.
En, net zoals wijzelf een uniek aspect aan ons wezen hebben waardoor we
herkenbaar zijn (je vingerafdruk bijvoorbeeld), is elk programma, dus ook
een virus, op soortgelijke wijze te herkennen. Alle computerbestanden, ook
programma's en dus ook virussen, bestaan immers uit reeksen enen en nullen. Een virus dat een bepaalde reeks acties uitvoert, heeft dus een bepaald
uiterlijk; Een bepaalde reeks te herkennen volgorde van enen en nullen. Zo'n
uniek patroon, waaraan je antivirus programma het virus herkent, heet een
finger print. Logisch eigenlijk, toch?
Nu wordt er, als je het antivirus programma installeert, op je pc ter
plaatse een enorme verzameling bekende vingerafdrukken van alle bekende
virussen op je schijf gezet. Dat is nodig, want het antivirus programma kan
op die manier de binnenkomende gegevens razend snel vergelijken met alle
bekende virus afdrukken. Wordt er een overeenkomst gevonden, dan slaat het antivirus programma alarm en zorgt tevens dat de besmette data niet verder
je pc in komt. Nu snap je hopelijk waarom het zo ontzettend belangrijk is,
dat je je antivirus product met grote regelmaat, en dus met korte
tussenpozen, blijft bijwerken. Updaten. De meeste moderne pakketten
kunnen dat zelfs automatisch.
De kans dat je een virus oploopt is betrekkelijk groot. Regelmatig zit er in
een ontvangen e-mail berichtje ongewild een virus. De afzender heeft dan geen
up-to-date antivirus product en besmet daardoor al zijn contacten. Ook
wordt er met ongewenste reclame berichten (spam) wel eens een virus
meegestuurd, dat je toetsenbord afluistert en alle wachtwoorden en zelfs het
nummer en de vervaldatum van je credit card, naar de virus makers stuurt.
Een gebrande cd van een ander, een diskette, een bijlage per e-mail, een
gedownload programma, alles kan een virus bevatten.
Dit klinkt alarmerend, maar de oplossing ligt voor de hand en voldoet in
ruime mate. Zorg er voor, dat je een antivirus programma installeert en ook
dat je het de gelegenheid geeft om zichzelf bij te werken met nieuw bekend
geworden virus informatie. Op die manier word je vanzelf gewaarschuwd, nog
voordat iets kwaadaardigs je pc schade kan doen. Venstertjes met
raadgevingen zullen je dan de weg verder wijzen.
Welk pakket je moet nemen is een erg persoonlijke kwestie. Er bestaan
tientallen pakketten, en het een is vaak niet veel beter dan het ander. Sommigen zijn gratis, anderen weer niet. Maar ze doen hetzelfde. Wel zien ze
er allemaal anders uit en dat is hetgeen dat je kan aantrekken of niet. Probeer er een aantal, en gebruik dat wat je hdet best bedienbaar vindt.
Gooi wel altijd je oude virus scanner van je pc af, voordat je een volledig
nieuw product van een andere maker uitprobeert.
Een laatste noot over virusmeldingen. Het is allemaal heel vriendelijk, dat
mensen elkaar waarschuwen voor nieuwe in omloop zijnde virussen. Maar in
feite zijn het zinloze berichten. Veel ervan berust niet op waarheid, en die
berichten die wel kloppen kun je direct weer weg gooien. Want, wat dacht je
te doen tegen een virus als je daar geen afdoende bescherming tegen hebt? Je antivirus programma houdt je computer vanzelf schoon, als jij ervoor zorgt
dat het ding up to date kan blijven. Dus in plaats van dat soort berichten
vriendelijkerwijs maar door te sturen, bedenk dat je mensen een veel groter
plezier doet door je directe contacten waarvan je weet dat ze zichzelf niet
beschermen, een goed antivirus pakket in handen te geven, of anders aan te
raden.
En alweer zo'n onderwerp waar je heel veel over hoort, maar waar maar weinig
mensen echt klare wijn over schenken. In een overmoedige bui ben ik eens
begonnen me hierin te verdiepen en ik vond het maar taaie en aanvankelijk
erg ondoorzichtige en vervelende stof. Maar toen het kwartje eenmaal viel en
ik door de bomen het bos weer zag, bleek het zo'n fassinerende materie dat
ik me er met genoegen in ben blijven verdiepen. Er zijn duizenden pagina's
over te lezen, maar dat wat je ervan moet weten is eigenlijk maar heel
simpel. Het punt is alleen, dat bijna alle documentatie erover zo technisch
en gedetailleerd is, dat er voor een leek als wij niks van te maken valt.
Laten we dus maar eens in gewone mensentaal en in algemene woorden bekijken wat
een firewall voor ons doet, zodat we snappen waarom en wanneer die nodig is.
Een firewall bemoeit zich met netwerk verkeer. Het Internet is de meest
extreme vorm van netwerken. Een systeem, waarin miljoenen computers met
elkaar verbonden zijn. Zoals je er zeker van kan zijn dat er net zo goed
slechte als goeie mensen rond lopen, zo zijn die ook op Internet
vertegenwoordigd. De meeste verbindingen die je pc met Internet maakt, zijn
natuurlijk gewenst. Jij tikt het webadres van een pagina in
(www.allesismogelijk.nl), en dat gaat naar buiten het web op. Het antwoord
komt dan van de computer waarop allesismogelijk.nl gehuisvest is, en dus
maakt die een verbinding terug naar jouw machine en laat je de website zien.
Dat is prachtig, want zo surf je, telefoneer je, mail je en zo meer.
Maar niet alle verbindingen met Internet zijn gewenst. Iemand kan proberen
om je computer vanaf Internet binnen te gaan, om daar heel je hebben en
houden dat erin zit, naar zich toe te halen. En het zijn heus niet alleen
individuen die dat doen. Kwaadwillenden schrijven programmaatjes, waarmee ze
volledig automatisch het Internet af speuren naar onbeveiligde machines. Vinden ze er een, dan wordt automatisch in kaart gebracht welke
aanvalsmogelijkheden deze pc onbeschermd heeft open staan. De kans dat je
gevonden wordt is dus erg reëel. Geen lekker idee wel?
Nu gebeuren al die verbindingen met Internet via een en hetzelfde kabeltje,
dat van je Internet modem naar je computer loopt. Er zijn echter meerdere
(duizenden) verbindingen tegelijk mogelijk. Je kunt immers tegelijk een
bestand ergens downloaden, tegelijk chatten en onderwijl allerlei andere dingen
met Internet doen.
Nu moest er een manier bedacht worden waardoor je pc weet, welk inkomend
gegevenspakketje bestemd is voor welk programma. Als dat onderscheid niet
gemaakt zou kunnen worden, dan zou bijvoorbeeld je chatprogramma ook de
gegevens van het binnenkomende bestand laten zien dat je aan het downloaden
bent. En als jouw vriend een chatberichtje bij jou lat binnenkomen dat
gewoon op je scherm hoort te verschijnen, zou dat tevens als onderdeel van
het downloadende bestand worden opgeslagen. En dat kan natuurlijk niet de
bedoeling zijn.
Daarom heeft iemand bedacht, dat er "poorten" moesten komen. Dat ene
kabeltje vanaf je pc naar je modem met z'n 2 draadjes, kan maximaal 65
duizend verschillende gegevensstromen tegelijk vervoeren. Je netwerk
verbinding is namelijk ingedeeld in even zoveel "poorten". Zoveel
programma's heb je nooit tegelijk draaien, dus er is een ruim overschot aan
beschikbare poorten. Zie de verbinding van je pc naar Internet maar als een
denkbeeldige snelweg, met 65 duizend rijbanen naast elkaar. Elke baan komt
uit bij 1 poort.
Nu bestaan er internationale afspraken, die ervoor zorgen dat een bepaalde
poort, altijd voor hetzelfde soort gegevens wordt gebruikt. Wij, gebruikers,
zien daar over het algemeen bijna niks van, maar het is wel zinvol ervan te
weten. Het meeste Internet verkeer, dus het op en neer sturen van Internet
pagina's met informatie en plaatjes, gebeurt bijvoorbeeld via poort 80. Waarom? Tja, het is nou eenmal zo. Het had net zo goed een ander poortnummer
kunnen zijn, maar men heeft deze gekozen. Op dezelfde manier gaat een
e-mailtje dat je de deur uit stuurt, het Internet op via poort 25. En als je
nieuwe mail ophaalt, vliegt dat naar binnen via poortje 110.
En nu terug naar de firewall. De meeste Windows gebruikers benutten maar
heel weinig poortjes. Ze internetten wat, mailen wat, chatten wat en doen
misschien nog enkele andere dingen, maar het merendeel van de poorten wordt
niet gebruikt. Als je nu een verbinding maakt met het internet, dan gaan op
dat moment dus wel al die 65 duizend poorten open. Alles kan er dan in en
eruit. Lang niet achter elke poort staat een programma te draaien, dat de
binnenkomende gegevens op vangt en dus zijn alle ongebruikte poorten
allemaal loze ingangen, waardoor iets naar binnen kan komen dat je niet
wenst. En daar komt nu de firewall om de hoek, omdat die weet welke poorten
jij gebruikt en welke niet. Alle ongebruikte poorten worden door de firewall
afgesloten. Gebruik je een programma dat een verbinding maakt met iets dat
de firewall nog niet kent, dan word je daarover bevraagd. "Dit en dit
programma probeert een verbinding te maken vanuit deze pc, met elders. De
uitgaande poort is bla, de naam van het programma dat de verbinding probeert
is bla, en de remote computer heet vbla. Wat wilt u? Verbinding alleen nu
toestaan, voor altijd toestaan, tegenhouden, of voor altijd tegenhouden?"
Als het programma je bekend is en je begrijpt de verbinding, dan accepteer
je voor nu en altijd. Dan word je er nooit meer over lastig gevallen en zal
de firewall deze verbinding in het vervolg gewoon stilzwijgend toestaan. Ken
je het programma niet, dan zul je moeten uitzoeken waar het programma
vandaan komt. Lees voor meer info de handleiding van je firewall
programma.
Het algemene idee zal nu duidelijk zijn. De firewall zal alle ongebruikte
poorten sluiten en op alle bekende poorten waarschuwen voor een verbinding die
nog nooit eerder is gepasseerd, zodat je zelf in de hand hebt wat er verzonden
en ontvangen wordt.
Windows XP heeft, sinds de verschijning van servicepack 2, een goeie
firewall aan boord. Via het Windows configuratiescherm kun je de firewall
bereiken. Kijk maar eens in het icoontje genaamd "Windows firewall". Op het
tabblad waarop je binnen komt, kun je in feite alleen maar zorgen dat de
firewall aan of uit staat. Zet je de firewall aan, dan blokkeert Windows in
principe alle netwerk verkeer van buiten af, behalve voor de programma's die
aan de firewall bekend zijn. Je kunt natuurlijk wel eventueel handmatig
een poort open zetten, bijvoorbeeld als je een eigen web of ftp server gaat
draaien, waartoe anderen vanaf het Internet toegang moeten hebben.
De interface van de Windows firewall is erg recht toe recht aan, en doet
eigenlijk niks meer dan dat wat je als gemiddelde gebruiker nodig hebt. Natuurlijk kun je met een andere firewall, die je gewoon van Internet kunt
halen, veel meer beveiligingsrisico's vermijden dan met het standaard ding
van Windows, maar de vraag is of dat wel echt nodig is. Laten we zeggen dat
je met de Windows firewall een aardig gamma slotje op je voordeur zet. Zonder firewall staan alle deuren en ramen volledig open, en met een echt
goeie firewall (bijvoorbeeld zone alarm), heb je gecertificeerde sloten. Afhankelijk van wat je met je computer doet en hoe persoonlijk je gegevens
voor je zijn, kun je kiezen voor de firewall die bij je past. Internet
staat boordevol info.
Tip: de Windows firewall heeft een knopje, waarmee je alle instellingen weer
terug zet naar hun standaard waarde. Zeker in het begin, als je het ding nog
wat moet leren kennen, is dit een heel handig knopje gebleken. Heb je zo
veel gerommeld dat je echt niet meer weet hoe terug te komen bij je
uitgangssituatie, dan kun je alles in de firewall resetten naar
fabrieksinstelling. Deze knop mis ik erg bij veel andere firewalls.
Nu onze anvi-virus software en firewall goed werken, kunnen we verder met de
volgende stap. In hoofdstuk 1 hebben we besloten dat het nu tijd is om onze geback-upte data terug te zetten. En we hadden nogal niet wat geback-upt. De
kreet "restore" laat zich overigens gemakkelijk verklaren. To store betekent
gewoon "opslaan", en re store is dan: opnieuw opslaan; In dit geval: terug
zetten van onze gegevens. Opnieuw opslaan in onze nieuwe configuratie.
Wel nu dan. Dat kan. Zoek eerst je back-up medium op. Dat is misschien een
gebrande cd, of een externe harde schijf. Zorg dat je bij de data kunt die
erop staat. We hadden al onze documenten gekopieerd in een map in de back-up,
die we gewoon "mijn documenten" hadden genoemd. Nu kun je alles klakkeloos
terug kopiëren en dat was dan dat. Kom je iets tegen dat Windows wil
overschrijven, zeg dan "ja". Er is bijvoorbeeld een map binnen "mijn
documenten", genaamd "mijn afbeeldingen". Daarin staat wat voorbeeld
materiaal, dat met XP werd meegeleverd. Alle kans dat dit ook al in je
back-up zit, dus kun je het met een gerust hart overschrijven.
Om je documenten terug te zetten doe je het volgende. Ga in je back-up naar
de map "mijn documenten" en open deze door er met enter in te gaan. Je ziet
dan de inhoud van de map. Druk Control + a om alles te selecteren. Sluit dit
venster met alt + f4 en ga op je bureau-blad naar het icoon "mijn
documenten". Geef weer enter om hier in te gaan. Druk nu Control + v om de
bestanden uit je back-up te kopiëren, terug naar hun originele locatie.
Kleine moeite, groot plezier.
Noot: wanneer er meerdere gebruikers op je pc hebben gewerkt, heb je
destijds waarschijnlijk ook de documenten van alle gebruikers geback-upt.
Log dan nu in met de gebruikersnaam en het wachtwoord van elke gebruiker
afzonderlijk, en zet alle persoonlijke documenten terug bij de juiste gebruiker.
Dit is al helemaal een peulenschil. Tijdens het back-uppen hebben we in je
data back-up een mapje "favorieten" gemaakt. Navigeer er naar toe en open de
map met enter. Selecteer weer alles met Control +a en druk Control + c om
alles naar het Windows klembord te kopiëren. sluit het venster met alt + f4. Ga nu via "deze computer" naar je C-schijf, daar naar documents and
settings, daarbinnen naar de map met jouw uidige gebruikersnaam voor Windows
en daarbinnen naar de map "favorites". Druk Control + v en je favorieten
staan weer in Internet Explorer, de volgende keer dat je het programma opent.
In hoofdstuk 2 hebben we 2 manieren aangereikt om je e-mail te back-uppen. Of
je hebt de hele zwik bewaard met mappenstructuur en al, of je hebt slechts
een paar afzonderlijke e-mailtjes opgeslagen in een kleine verzameling .eml-bestandjes.
Beide methoden komen nu voorbij, maar dan hun tegenhangers zodat je de mail weer
in outlook Express terug krijgt.
Alle e-mail bewaard? Dan heb je in je data back-up een e-mail map, met daarin
bestanden met namen als "postvak in.dbx", "postvak uit.dbx" en zo meer.
Deze map in je data back-up zullen we de import locatie noemen.
Ga nu als volgt te werk. Open outlook Express en configureer eerst alle
nodige opties. Ga daartoe naar het menu "extra" en kies het onderste item:
"opties". Ga alle tabbladen even door, en stel outlook Express helemaal naar
je wensen in. Hoe alle opties horen te staan is iets dat buiten deze cursus
valt. Vergelijk ze desnoods even telefonisch met iemand die ook outlook
Express gebruikt.
Open nu het menu "bestand" en pijl omlaag tot "importeren". Je kunt, na het
geven van enter daarop, kiezen wat je precies wilt importeren. Pijl omlaag
tot "berichten" en geef enter. Nu moet je kiezen uit welk soort bestanden je
berichten wilt importeren naar je nu nog lege outlook Express mail base. Pijl omlaag tot "Microsoft outlook Express 6" en geef enter. Nu moet je
kiezen of je wilt importeren vanuit een hoofd identiteit, of vanuit een
andere locatie. Dit moet je doen door de selectiestip bij het juiste
keuzerondje te zetten: "andere locatie". Als je de dialoog binnen gekomen
bent, 1 keer pijl omlaag. Voorts moet je met een bladerknopje de import locatie aanwijzen. Doe dat nu. Dan moet je nog aangeven, of je alle mappen
of alleen bepaalde mappen wilt importeren. De dialoog staat standaard op
"alle mappen". Na de knop "voltooien" een klap te geven, begint het import
proces. Je krijgt een knopje "OK" en dat was dat.
Ook dat kan. Navigeer in je data back-up naar elk afzonderlijk .eml-bestandje
en geef enter. De extensie .eml is verbonden met outlook Express. In het
.eml-bestandje bevindt zich 1 e-mailtje, dus zal outlook Express worden
gestart, met de inhoud van dit mailtje in beeld. Maar, het is nu afkomstig
uit het .eml-bestandje en je wilt het importeren naar je mail base. Vraag je
af uit welke map dit berichtje is gekomen (stond het in postvak in, stond
het in verzonden items of waar dan ook) en open het menu "bewerken". Pijl
omhoog tot "verplaats naar map" en geef enter. Kies nu de map waar het
bericht naar toe moet en geef enter. Het bericht komt nu in de gewenste
map binnen outlook Express terug.
Tip: Als je back-up op cd staat krijg je vermoedelijk een foutmelding, die
aangeeft dat het .eml-bestandje niet verwijderd kan worden. Logisch, want
een cd laat zich niet meer beschrijven. Iets van een schijf weg gooien
betekent dat je iets aan de schijf verandert. Veranderen is schrijven, en
een cd die gemaakt is laat zich niet verder beschrijven. Dus kan het .eml-bestandje er ook echt niet af. Om dit voor te zijn, kies je in het
"bewerken" menu van outlook Express niet voor "verplaats naar map", maar
voor "kopieer naar map". Zodoende wordt het origineel niet verwijderd en
blijft de foutmelding uit.
Open het adresboek van Windows langs de reguliere weg. "Start", dan naar
"programma's" of "alle programma's", dan naar "bureau-accessoires", daar
naar "adresboek". Ga in het adresboek programmaatje naar het menu "bestand"
(alt + b), en pijl omlaag tot "importeren". Geef enter en kies nu vanuit
welk soort bestand je de adressen terug wilt halen. Tijdens het back-uppen
hebben we een .wab bestand gemaakt, dus kiezen we dat hier ook. Je kunt
vervolgens met een standaard Windows dialoog naar het geback-upte adresboekje
in je data back-up navigeren, en na een klap op enter begint het import
proces. Je krijgt netjes een voortgangsdialoog, en na afloop (na een paar
tellen) krijg je de succes melding met een "OK" knopje. En alweer kan er
een knoop in je zakdoek.
Als je bij je Internet provider post op wilt halen, heb je daarvoor een
wachtwoord en een gebruikersnaam nodig. Anders zou ik gewoon jouw mail
kunnen ophalen, of onder jouw naam aan Jan en alle man berichten gaan
schrijven. Die login naam en dat wachtwoord voor je mail, heb je per brief
van je Internet provider ontvangen. Maar, we hebben het ook in onze back-up
gestopt. Scheelt weer gezoek naar die brief.
Ga in je data back-up op zoek naar de plek waar je de .iaf bestandjes hebt
opgeslagen. Weet je die plek weer te vinden, dan gaan we de accounts
importeren. Even voor de duidelijkheid: we zouden de gegevens uit de brief
van onze provider net zo goed met de hand weer kunnen invoeren, zodat
outlook Express weer mail kan halen. Maar omdat we die gegevens ook uit de
back-up kunnen halen, is dat in dit geval voor ons gemakkelijker.
Open outlook Express en ga naar het menu "extra". Pijl omhoog of omlaag tot
"accounts" en geef enter. In deze dialoog tab je door tot op de knop
"importeren". Geef er spatie op. Je komt nu in een standaard Windows
dialoog, waarin je kunt bladeren naar de map in je back-up, waar je .iaf
bestandje staat. Ga er heen en geef er enter op. Het import proces begint en
is direct voltooid. Je keert dan terug in de accounts dialoog, dus tab
door tot de knop "sluiten", geef daar spatie en sluit outlook Express.
Waarschijnlijk heb je, behalve alles wat we tot nu toe besproken hebben, nog
andere data in je back-up gezet. Mp3 bestanden, video's, noem maar op. Jij
weet zelf van welke plek die afkomstig waren, dus zet ze daar nu weer netjes
terug. Dat kan gewoon met de standaard kopieer actie van Windows.
Het is nu tijd om zaken als Microsoft office e.d. op je pc te zetten. Denk
erom dat pakketten als office 2000 en hoger, ook via de Windows-update site
bij te werken zijn. Er zijn zelfs hele servicepacks gratis beschikbaar
voor office, dus kijk daar even goed naar.
Leuke programma's
Misschien wil je wel gratis kunnen bellen vanaf je pc, naar alle vaste
telefoonlijnen in Nederland en vele andere landen? Scheelt je een enorme
puist aan telefoonrekeningen. Goedkoper dan gratis kan niet. Deze dienst is
gratis. Alles wat je nodig hebt is een pc met geluidskaart en microfoontje. Kijk op
www.voipbuster.com.
Misschien wil je wel in top kwaliteit kunnen kletsen met andere mensen die
ook met hun computer op Internet zitten. Eveneens gratis. Kijk eens op
www.skype.com. Werkt ook in het
Nederlands.
Of misschien wil je een programma waarmee je MP3-bestanden, wav bestanden,
video's e.d., gemakkelijk op je pc kunt afspelen. Zoiets als de Media Player
van Microsoft, maar dan heel klein en zonder toeters en bellen die wij toch
niet kunnen gebruiken. Kijk dan maar eens op
www.winamp.com.
Of misschien vind je het leuk om zelf muziek te gaan maken met je pc? Zelf
met een keyboard liedjes inspelen, met bas, piano, drums en dergelijken,
achtergrond koortjes en effecten. Ook dat is voor blinden perfect mogelijk. Je kunt je eigen producer zijn.
Of wil je zelf je bankzaken regelen via je pc? Als je een rekening bij de rabobank opent of al hebt, moet je maar eens naar je bank gaan, om daar het
pakket genaamd "telebankieren extra" aan te vragen. Is het particuliere
telebankieren pakket niet bruikbaar voor blinden, telebankieren extra is dat
weldegelijk. Informeer ernaar bij je rabobank en vraag of je de E50,- die
het pakket normaal aan bedrijven kost, niet hoeft te betalen. Service van
de bank.
Of wil je misschien meer doen met je mobiele telefoon. Optelec verkoopt
sprekende gsm telefoons, die alle menu's en berichtjes, gewoon aan je voor
kan lezen. Al je contacten uit outlook Express kun je vanuit je pc overladen
in je mobieltje, zonder alles opnieuw in te tikken. Vraag ernaar bij
Optelec.
Heb je wel eens ruzie gehad met PDF-bestanden? Van die mooie handleidingen,
die normaal alleen door zienden te raadplegen zijn? De nieuwe Acrobat Reader
is voor ons prima bruikbaar met de nieuwe versies van je screenreader. Je
kunt zelfs een PDF-bestand naar platte tekst exporteren vanuit de reader.
Tik op Google maar eens Acrobat Reader 7 in.
Of zou je je eigen post niet zelf willen doen? Alle binnenkomende brieven
zelf lezen? Koop bij de Aldi een scanner voor nog geen 50 euro en vraag bij
je zorgverzekeraar het scanpakket Omnipage aan. Dan kun je gewoon vanuit
Microsoft Word op een knopje drukken, en het document dat op je scanner ligt,
wordt direct omgezet en in Word geplakt zodat jij het kan lezen.
Of hou je van Internet radio? Als je de weg nog niet weet om daarnaar te
luisteren, kijk eens op de site www.acbradio.org. Vier
Amerikaanse zenders,
gemaakt door blinden, bestemd voor blinden. De site is blindvriendelijk en
je wordt stap voor stap bekend gemaakt met de manieren om Internetradio te
beleven.
Dacht je dat je niks gaf om computerspelletjes? Dat dacht ik ook. Tot ik bij
een vriend in Vught het spelletje "sneller" van Bartimeus leerde kennen. Ik
dacht tenminste dat zij het verzorgd hebben maar ik kan me vergissen. Ga naar www.soundsupport.net of naar
www.audiogames.net en haal het spelletje eens
op. Ook blinden kunnen verslaafd raken aan heel gave computerspelletjes. Er
staat zelfs een toegankelijk tennis spelletje tussen, genaamd super tennis.
Met een stadion vol publiek, een omroeper die je scores roept en een bal die jij
op de baan tegen de computer moet spelen.
Heb je problemen met je screenreader? Kijk op de site van de makers en vaak
is er een gratis update beschikbaar. Je website van Jaws is
www.hj.com en
die voor Hal is www.dolphinuk.co.uk. De Webformator staat op
www.webformator.com.
Wil je liever praten dan typen als je iemand een e-mailtje stuurt? Ga eens
naar www.handybits.com en haal voice-mail pop of handybits voice-mail
op.
Gratis, en werkt op alle Windows systemen van 95 tot XP. Heel fijn voor
diegenen onder ons die niet zo dol zijn op het toetsenbord omdat het zo langzaam
gaat.
Ik noem zo maar wat mogelijkheden. Als je alles aan de hand van deze cursus
hebt uitgevoerd, hoop ik dat het ons samen gelukt is je te voorzien van een
weer snel werkend computertje. Dan neem ik nu afscheid. Dit was het voor
deze reeks. Heel veel plezier met je nieuwe XP systeem.